د قبرونو د اختر (عید) ګرځولو له امله رامنځته کېدونکي فسادونه (څلورم برخه)

سلوک او ایمانیات:
د هغو ګمراه مشرکانو حالت تر دې حده ورسېد چې هغوی د قبرونو لپاره منظم حج مقرر کړ او د هغه لپاره یې ځانګړي مناسک جوړ کړل. تر دې چې د هغوی ځینو سخت‌افراطي کسانو په دې اړه یو کتاب ولیکه او نوم یې پرې کېښود: (مناسک حج المشاهد) — یعنې د زیارتونو د حج مناسک — ترڅو قبرونه د بیت الحرام په څېر وګرځوي.
او دا خبره پټه نه ده چې دا کار له اسلام څخه بېلتون او د بت‌پرستانو دین ته داخلېدل دي.
نو ته هغه لوی توپیر ته وګوره چې د رسول الله ﷺ د شریعت او د هغه موخې ترمنځ شته — چې له مخې یې تاسو ﷺ د قبرونو په اړه له یادو شوو کارونو منع فرمایلې ده — او د دغو خلکو د جوړ کړي شریعت او د هغوی د موخې ترمنځ.
او په دې کې هېڅ شک نشته چې داسې فسادونه پکې دي چې بنده یې احاطه نشي کولای.
له دغو فسادونو څخه دا دي:
-د قبرونو داسې تعظیم چې انسان د هغوی په فتنه کې واچوي.
-هغوی د اختر (میلې یا تکراري راټولېدلو ځای) ګرځول.
-هغوی ته سفر کول.
-د بت‌پرستۍ سره ورته والی اختیارول، لکه:
-د قبرونو تر څنګ اعتکاف کول،
-د هغوی ترڅنګ اوسېدل (مجاورت)،
پر هغوی پردې اچول،
د هغوی خدمت او ساتنه (سدانة) رامنځته کول.
بلکې د هغوی عبادت کوونکي د قبرونو تر څنګ اوسېدل د مسجد حرام تر څنګ له اوسېدو غوره ګڼي، او د هغوی خدمت د مساجدو له خدمت څخه بهتر بولي. او د هغوی په نزد د هغه ساتونکي لپاره هلاکت دی چې د شپې د قبر پر سر لګېدلې څراغ مړ شي.
• قبرونو او د هغوی خادمانو ته نذر منل.
• د مشرکانو دا عقیده لرل چې د دغو قبرونو له لارې:
-مصیبتونه لرې کېږي،
-پر دښمنانو بریا ترلاسه کېږي،
-له آسمانه باران نازلېږي،
-غمونه لرې کېږي،
-اړتیاوې پوره کېږي،
-مظلوم ته مرسته رسېږي،
-وېرېدلي ته پناه ورکول کېږي،
او نور داسې کارونه.
ماخذ : د کتاب إغاثة اللهفان في مصايد الشيطان (جلد ۱، صفحه ۳۵۷، طبع عطاءات العلم) څخه اخیستل شوی دی، چې لیکوال یې امام ابن قيم الجوزية رحمه الله دی.